Yasha Watkins và Faye Paliadelis ủnghoảngnhàthuêởmột cốc là bao nhiêu aoxơchưa từng quen biết nhau trước khi dọn về sống chung, chia tiền thuê nhà ở tuổi hưu. Giá thuê tăng vọt ở Gold Coast đã buộc họ phải làm vậy. "Chúng tôi đang ở trong tình thế phải phụ thuộc vào nhau để có một mái nhà che nắng", Faye nói.
Bà Yasha năm nay 71 tuổi, đã chuyển nhà 6 lần trong 3 năm qua. Tiền thuê nhà chiếm khoảng 60% lương hưu hàng tuần của bà. "Tôi thực sự phải đếm từng xu của mình", bà nói. Giá loại căn hộ nhỏ dạng nhà phụ trong nhà chính (granny flat) ở Gold Coast khoảng 500-600 đôla Australia mỗi tuần, mức mà bà cho là "hoàn toàn vô lý".
![Bà Yasha Watkins. Ảnh: ABC News](https://vcdn-vnexpress.vnecdn.net/2023/10/02/fed1-24-jpeg-8247-1696242291.jpg?w=680&h=0&q=100&dpr=1&fit=crop&s=jiXdXPjM8O_JpHR8LLVyNA)
Bà Yasha Watkins. Ảnh: ABC News
Trên khắp đất nước, giá thuê nhà đang ở mức kỷ lục, theo thừa nhận gần đây của Cựu Thống đốc Ngân hàng Dự trữ Australia (RBA) Philip Lowe. "Khi giá tăng lên, mọi người không chuyển đi hoặc không còn phòng làm việc tại nhà, họ tìm một người ở cùng", ông nói trước Thượng viện hồi tháng 5.
Báo cáo thị trường tháng 9 mới công bố của công ty dữ liệu và phân tích thị trường bất động sản CoreLogic cho hay tỷ lệ nhà trống cho thuê trên toàn Australia đã xuống thấp kỷ lục, chỉ còn 1% ở khắp các thành phố thủ phủ các bang và 1,2% ở khắp các khu vực ngoại ô cả nước. "Thị trường cho thuê vẫn thắt chặt ở hầu hết mọi nơi", Tim Lawless, Giám đốc nghiên cứu CoreLogic cho biết.
Chuyên gia này cho biết, tỷ lệ nhà trống trung bình trước đại dịch ở các thành phố thủ phủ là 3,1%. Do đó, con số giảm xuống mức 1% là đáng báo động. "Rất nhiều hậu quả xã hội tiêu cực xuất phát từ việc thiếu nguồn cung nhà cho thuê, tệ nhất là tỷ lệ vô gia cư và cuộc sống khó khăn gia tăng", ông phân tích.
![Tỷ lệ nhà trống cho thuê ở Australia. Đồ họa: CoreLogic](https://vcdn-vnexpress.vnecdn.net/2023/10/02/fed1-1-3333-1696242291.jpg?w=680&h=0&q=100&dpr=1&fit=crop&s=uG5a-odsbdgz4o6K-JlFog)
Tỷ lệ nhà trống cho thuê ở Australia. Đồ họa: CoreLogic
Nhưng dù sao, tốc độ tăng giá thuê tiếp tục có tín hiệu giảm tốc. Giá thuê toàn quốc tăng 0,7% trong tháng 9, khiến giá thuê cao hơn 6,4% trong 9 tháng đầu năm và cao hơn 8,4% trong 12 tháng qua. Mức tăng trưởng giá thuê đã đạt đỉnh nhưng vẫn được xem là rất cao, đạt mức 10% trong 12 tháng qua ở các thành phố.
Triển vọng với những người thuê nhà ở Australia vẫn còn ảm đạm do tỷ lệ xây dựng nhà ở đang có xu hướng thấp hơn trong khi tăng trưởng dân số cơ học, tức di dân từ nước ngoài đến, tăng nhanh. Cục Thống kê Australia cho biết dân số nước này đã tăng 2,2% lên 26,5 triệu người trong 12 tháng tính đến cuối tháng 3/2023, do làn sóng nhập cư gia tăng sau Covid-19. Dòng người nhập cư chiếm 81% mức tăng trưởng dân số, tương đương 454.400 người.
Louis Christopher, CEO công ty nghiên cứu thị trường bất động sản SQM Research, cảnh báo nước này đang phải đối mặt với "tình trạng vô gia cư gia tăng rất lớn" khi nhu cầu nhập cư tiếp tục vượt xa nguồn cung nhà ở. "Trong tương lai, tôi dự báo khan hiếm nhà trống sẽ tiếp diễn", ông nói.
Tương tự, Nhà kinh tế Anne Flaherty của PropTrack cho rằng áp lực khó có thể sớm giảm bớt đối với người thuê nhà, với số lượng nhà trống dự đoán sẽ duy trì ở mức cực thấp trong ít nhất 12 tháng tới. Angela Jackso, Kinh tế trưởng của tổ chức nhóm chuyên gia Impact Economics and Policy lưu ý tỷ lệ nhà trống tiếp tục thấp đồng nghĩa với việc giá thuê sẽ cao hơn thời gian tới.
![Một khu nhà đăng bảng cho thuê ở Sydney. Ảnh: ABC News](https://vcdn-vnexpress.vnecdn.net/2023/10/02/fed1-25-jpeg-7378-1696242291.jpg?w=680&h=0&q=100&dpr=1&fit=crop&s=-wIdzQWsuzIQJPA2BcK6Xw)
Một khu nhà đăng bảng cho thuê ở Sydney. Ảnh: ABC News
Trong lúc này, những người có tài chính eo hẹp phải tiếp tục chọn cách ở ghép. Tim Lawless lưu ý chính xu hướng này cũng góp phần khiến đà tăng giá thuê chậm lại gần đây. Dữ liệu do RBA công bố vào đầu năm nay cho biết có sự gia tăng quy mô hộ gia đình trung bình sau khi số người trung bình trên mỗi hộ giảm trong thời kỳ đại dịch.
Nhưng giải pháp ở ghép thường nói dễ hơn làm, nhất là với những người phụ nữ độc thân trên 55 tuổi. Bà Therese Hal, chuyên gia Viện Văn hóa và Xã hội tại Đại học Tây Sydney cho biết những người phụ nữ này đã phải từ bỏ rất nhiều trước khi bước đến giai đoạn về sống chung cùng nhau.
"Họ đã từ bỏ kỳ vọng về một ngôi nhà của riêng mình để già đi, và nhiều người chia tay hàng đống đồ nội thất và rất nhiều vật dụng cá nhân từng lưu giữ trong suốt cuộc đời", bà nói. Trong nỗ lực giải quyết khủng hoảng, chính phủ Australia gần đây tuyên bố sẽ xây dựng 30.000 ngôi nhà xã hội mới với giá phải chăng trong vòng 5 năm tới.
Anh Kỳ(theo ABC News, MacroBusiness)